سالار فقیهان حمزه بن عبدالعزیز سلار دیلمی است/شیعه برای اولین بار در دیلمان رشد کرد

به گزارش درسیاهکل ، آیت الله جعفر سبحانی در پیامی به کنگره شیخ سلار دیلمی که در دانشگاه تبریز خوانده شد، گفتند: رجال علم شمع های فروزانی هستند که سوختند تا دیگران را از ضلالت و گمراهی بازداشته و صراط مستقیم را ارایه و روشن کنند.
وی افزود: با توجه به چنین فداکاری و جانبازی در حفظ ارزش ها، شایسته است نسل های بعدی پیوسته از آنها یاد کرده و پاسداشت حقوق عظیم آنها باشند.

آیت الله سبحانی در این پیام آورده است: برپایی چنین همایش هایی برای تجلیل از شخصیت ها سبب می شود نسل حاضر به کسب علم و دانش گرایش بیشتری پیدا کرده و درصدد کشف افق های تازه در قلمرو معارف برآید.

در ادامه این پیام آمده است: یکی از دست پروردگان شیخ مفید و پس از وی سید مرتضی، قهرمان گفتار ما، سالار فقیهان حمزه بن عبدالعزیز سلار دیلمی است که در نزدیکی وی، به استادش سید مرتضی همین بس که نجاشی می نویسد تجهیز سید مرتضی به وسیله شریف ابویعلی و سلار بن عبدالعزیز انجام شد.

آیت الله سبحانی در پیام خود به کنگره افزودند: سلار بن عبدالعزیز در منطقه دیلمان دیده به جهان گشود، منطقه ای که شیعه برای اولین بار در آن رشد کرد.

ایشان در بخش دیگری از این پیام آورده اند: اگر شیخ مفیدˈ تذکرهˈ، مرتضی ˈالذریعهˈ و شیخ طوسیˈعدهˈ را در اصول فقه نوشتند، سلار نیز کتاب ˈالتقریبˈ را در این باره نوشت و از این راه ثابت کرد که شیعه در عین بخشیدن اهمیت به نقل به عقل نیز اهمیت می دهد.

آیت الله سبحانی در این پیام همچنین با اشاره به وقایع اسفبار سوریه و خطر تکفیری ها برای اسلام، یادآوری کرده اند: بسیار اسفبار است که در هر زمانی انسان های خونخوار به لباس اسلام، به ریختن خون پاکان و کودکان، افتخار جسته و هم اکنون نسل ناپاک آنها در سوریه و نقاط دیگر جهان ادامه دهنده این راه هستند.

در کنگره شیخ سلار همچنین پیام تصویری آیت الله عبدالله جوادی آملی پخش و نماینده ولی فقیه در آذربایجان شرقی نیز سخنرانی کرد.

در این کنگره از کتاب سالار فقیهان شیخ سلار دیلمی با تالیف ˈهادی هاشمیانˈ و اداره کل اوقاف و امور خیریه آذربایجان شرقی رونمایی شد.

ابوعلی حمزه بن عبدالعزیز دیلمی معروف به شیخ سلار دیلمی، اولین فقیه شیعه ایرانی از فقیهان شیعی برجسته قرن پنجم اوایل عصر غیبت کبری است.

زمان ولادت او مشخص نیست، ولی وفات وی در سال 463 قمری در قریه خسروشاه در نزدیکی تبریز بوده که در همانجا به خاک سپرده شده است.

وی را شاگرد شیخ مفید و به ویژه سید مرتضی دانسته اند.

از جمله معاصران سلار دیلمی می توان به شیخ طوسی، ابوعبدالله جعفر بن محمد دوریستی، یعقوب بیهقی، نظام الدین صهرشتی، ابویعلی جعفری، ابوالعباس نجاشی اشاره کرد.

از شاگردان او نیز می توان به ابوعلی طوسی، ابوالصلاح حلبی، ابوالصمصام ذوالفقار حسنی علوی مروزی، ابوالکرام مبارک نحوی، ابوالفتح کراجکی و قاضی ابن براج طرابلسی اشاره کرد.

وی نظرات فقهی خاصی از جمله در خصوص وجوب تکبیرات، حکم خوردن خاویار (تخم ماهی)، حقوق مالی زن، استلام حجرالاسود، رد مازاد فرض به زوجه، بطلان دو و سه طلاق در یک مجلس، ازدواج با اهل کتاب، کیفر سقط جنین، دیه زن و مرد، تعلیق در عقود و ایقاعات، حکم تسلیم کالای مؤجل قبل از رسیدن اجل، وضعیت تصرفات ناقل عین مرهونه از سوی راهن، داشت.

فکر و اندیشه سیاسی شیخ سلار دیلمی نیز قابل توجه است و یکی از دیدگاه های بدیع وی درباره ولایت فقیه است.

وی در باب امر به معروف و نهی از منکر با صراحت اذعان می کند که ائمه معصومین (ع) اقامه احکام در میان مردم را به فقیهان شیعه تفویض کرده اند.

از تألیفات سلار دیلمی می توان به المراسم العلویه فی الاحکام النبویه، الرد علی ابی الحسن البصری فی نقض الشافی، جوابات المسائل السلاریه، المقنع فی المذهب، التقریب (التهذیب) در اصول فقه، التذکره فی حقیقه الجوهر و العرض و الابواب و الفصول فی الفقه اشاره کرد.

مقبره شیخ سلار در شهر خسروشاه در 30 کیلومتری تبریز مرکز آذربایجان شرقی واقع شده است./ایرنا