چه انتخابی خوب است؟

درسیاهکل/ مهدی خورسند (روزنامه‌نگار و فعال سیاسی): این روزها بازار ثبت‌نام نامزدهای انتخابات مجلس یازدهم بسیار گرم و پرشور است، اما نکته مهم در این بین انتخاب صحیح از سوی مردم است.
شاید قانون انتخابات به قول جناب آقای کدخدایی پاسخگوی دهه ۹۰ نباشد، اما حضور سلایق مختلف در انتخابات حق انتخاب مردم را بالا برده، ولی نکته منفی این کار، آن است که گاها کمیت، کیفیت را زیر سؤال می‌برد.
این امر پس از ۴۱ سال از عمر بابرکت نظام مقدس اسلامی، پذیرفته‌شده که سکان مدیریت کلان کشور با رأی مستقیم و غیرمستقیم مردم انتخاب می‌شود. مردم، ولی‌نعمتان خود را با حضور پای صندوق رأی برمی‌گزینند.
یکی از بزرگ‌ترین معضلاتی که گریبان کشور را درزمینهٔ تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری‌های کلان گرفته و ضعف مدیریت را در پی داشته، گاها برخی انتخاب‌هایی بوده که پس از گذشت زمان، به اشتباه بودن آن پی برده‌ایم. مکافات عمل رأی نیز متأسفانه گریبان خود مردم را گرفته و این نکته را باید بدانیم که انتخاب کاندیدای اصلح، کاری مهم و تأثیرگذار بر زندگی تک‌تک ماست.
امروز آثار و مکافات رأیی که داده‌شده را در سطح ملی و منطقه‌ای شاهد هستیم؛ در سطح ملی، طرح اصلاح قیمت بنزین، در اوج بدسلیقگی و عدم برنامه‌ریزی و اقناع کامل اجتماعی اجرا شد در صورتی که تجربه موفق اصلاح قیمت انرژی در زمان دولت قبل می‌توانست الگوی مناسبی برای دولت اعتدال باشد، زیرا در دولت قبل، تقریباً ماه‌های پیش از اجرای طرح، وزرا، کارشناسان و شخص رئیس‌جمهور موضوع را با مردم در میان گذاشته بودند.
متأسفانه دولت با عدم برنامه‌ریزی و اطلاع‌رسانی درست؛ تا حدی که بسیاری از استانداران یک ساعت قبل از اجرای طرح از این موضوع خبردار شدند، موجبات ایجاد تنش اجتماعی را فراهم کرد که متأسفانه آشوبگران و اشرار بر مطالبات اقتصادی به حق مردم موج‌سواری کرده و هزینه گزافی را به نظام تحمیل نمودند.
در حوزه منطقه‌ای هم دو مثال مشهود وجود دارد؛ انتخاب نماینده فعلی حوزه انتخابیه ما در مجلس که به گفته بسیاری در مقابل انتخاب نماینده‌ای صورت گرفت که با توهین به مردم، از نگاه و انتخاب مردم افتاد، بارقه امیدی در همه ایجاد کرد که شاهد تحول در منطقه باشیم که آن هم پس از گذشت ۴ سال اتفاق عمده‌ای صورت نگرفته و شاید مردم این بار هم تصمیم دیگری بگیرند.
در حوزه شورای شهر نیز که نگفتن مصائب بیشمارش یک مصیبت و گفتن آن هزاران مصیبت است، اظهرمن‌الشمس است که در انتخاب خود اشتباه کردیم. درگیری‌های داخلی در شورا، بحران در انتخاب شهردار، درگیری با شهردار، جدال رئیس شورا با فرماندار سابق و … همه و همه بیانگر یک واقعیت است و آن هم انتخاب اشتباه ماست.
زمانی که طرح اصلاح قیمت بنزین صورت گرفت، برخی از افراد از رهبر معظم انقلاب انتقاد کردند که در این شرایط چرا از مردم حمایت نکردند و چرا از دولت حمایت نمودند که اتفاقاً پاسخ این است که رهبری از رأی مردم و مردم حمایت کردند. دولت تدبیر و امید انتخاب حداکثری مردم بوده و تمکین از تصمیم دولت مستقر منتخب مردم وظیفه همگانی است؛ اما در مقابل مردم هم باید جایی پاداش و یا مکافات رأی خود را ببینند یا خیر؟!
از برگه‌های افتخار و زرین نظام جمهوری اسلامی، اعتنا کامل به رأی مردم است. چه آنجا که نظام در مقابل یک دیکتاتور با ۱۳ میلیون رأی که در مقابل رأی ۲۴ میلیونی مردم به رئیس‌جمهور منتخب ایستاده بود، ایستادگی کرد و چه آنجا که به رأی با اختلاف ۲۰۰ هزار عددی همین دولت فعلی (در دور اول)، وقعی نهاده شد.
به اندک مطالعه این حقیر در عرصه بین‌الملل اگر سندیت شود، باید عرض کنم که نظام انتخاباتی ایران در عرصه تکریم و تمکین به رأی مردم، از پیشتازان دنیاست.
تا اینجا در خصوص اهمیت رأی مردم در انتخاب سرنوشت خود پرداختم و تلاش کردم این موضوع را تبیین کنم که مردم بدانند، سرنوشتشان دقیقاً به دست خودشان است و اگر انتخابی خدای نکرده اشتباه صورت بگیرد، تاوانی ۴ ساله دارد که می‌تواند به‌اندازه ۱۰ سال یا بیشتر منطقه و کشور را به عقب ببرد.
حال چه انتخابی خوب است؟
بسیاری از ما با معضلات انتخاباتی به عینه برخورد می‌کنیم اما اینکه بدانیم آن معضل چه عواقب و عوارضی دارد، موضوع دیگری است. همه ما با معضل زشت و عجیب خرید و فروش رأی مواجهیم. بنده به عنوان شاهد حی این ماجرا در برخی انتخابات، با پدیده خرید و فروش رأی برخورده‌ام اما باید یک نکته را در نظر گرفت، نمایندگی شورای شهر یا نمایندگی مجلس چه منفعتی برای فرد دارد که آن‌قدر هزینه می‌کند؟ هر نماینده مجلس حقوقی حدود ۸ تا ۱۰ میلیون تومانی دارد که با توجه به جایگاه نمایندگی و هزینه‌های جانبی، حقوقی است که مکفی وی است، اما این همه هزینه‌کرد برای رسیدن به حقوق ۸ میلیون تومانی؟ در شورای شهر چه خبر است که آرای هر رأی‌دهنده تا ۵۰ هزار تومان هم ارزش‌گذاری می‌شود؟
خب عاقبت فروختن رأی به بهای ناچیز ۵۰ هزار تومان که شاید لذتی آنی داشته باشد، می‌شود سرگردانی بیش از دوساله شهری با قدمت سیاهکل که شروع به کار شهرداری این شهر با شهری چون تبریز در یک‌زمان بوده، اما این کجا و آن کجا! البته قصد بنده این نیست که بزرگواران فعلی حاضر در شورا، همه هزینه غلط این‌چنینی داشته‌اند اما وجود چنین معضلی، به آینده عمرانی و توسعه متوازن شهر، آسیب بسیار زیادی وارد می‌کند و تبعات طولانی مدتی دارد.
چند نمونه از رفتارهای غلط که یک نماینده مجلس خوب نباید داشته باشد را باهم مرور کنیم؛
۱- شیوه تبلیغ نماینده مهم است، اگر نماینده پول زیادی خرج می‌کند یعنی وامدار شده لذا خیلی به درد مردم نمی‌خورد.
۲- اگر نماینده شام و نهار و سیم‌کارت و بخاری می‌دهد، رأی مردم را می‌خرد، این آدم برای مردم کار نمی‌کند و مردم را به شکل برگه رأی می‌بیند.
۳- نماینده در حیطه وظایف اجرایی محدود است و اگر وعده زیاد می‌دهد، حتماً مشکوک است و نمی‌تواند وعده‌ها را عملی کند.
۴- رو کردن فیلم و عکس‌های خصوصی رقیب یعنی آن نامزد حرف حساب ندارد و اتفاقاً این امر نشان‌دهنده ضعف و بی‌اخلاقی کسی است که فیلم را منتشر کرده.
۵- نامزد خوب باید منابع مالی تبلیغات را شفاف کند: افرادی که این منابع را شفاف نمی‌کنند ممکن است از افرادی این منابع را جذب کرده باشند که بعد از رأی آوری وام‌دار آن جریانات باشند. این افراد نماینده رأی‌دهندگان نیستند بلکه نماینده آن جریانات هستند.
در این بین، چند وظیفه نیز بر عهده ماست؛
مردم بدانند، درخواست مردم از نماینده او را به سمت رسیدگی به مسائل منطقه‌ای سوق می‌دهد و نگاه نماینده را از مسائل کلان بازمی‌دارد.
مردم بدانند، چون نماینده قدرت اجرایی ندارد برای رسیدگی به مسائل منطقه‌ای مجبور به تعامل با دولت و بدهکار شدن به دولت و یا معامله با دولت می‌شود.
مردم بدانند، مجلس دو وظیفه قانون‌گذاری و نظارت را هم‌زمان به عهده دارد که این دو وظیفه لزوماً هم‌راستا نیستند. قانون‌گذاری امری کاملاً تخصصی است، اما نمایندگی امری مبتنی بر ارتباطات روزمره با مردم و دولت است.
مردم بدانند، در طراحی کلان حاکمیت، ارتباط نزدیک با مردم به عهده نمایندگان است اما اهرمی برای برطرف کردن نیاز مردم ندارند پس به سمت سوءاستفاده از ابزار نظارت برای انجام شدن خواسته‌شان در حوزه انتخابیه می‌روند که این مهم به اصل صداقت در عمل به وظایف نمایندگی یک نماینده خدشه اساسی وارد می‌کند.
در انتخاب خود دقت لازم را بکنیم، همان‌طور که گفته شد، نظام اصل را بر انتخاب مردم بنا گذاشته و برای آن ارزش زیادی قائل است و از این اصل نیز کوتاه نمی‌آید و در طرف دیگر قضیه این ما هستیم که با انتخاب خود، باید کشور را به سمت سرمنزل مقصود هدایت کنیم.
نماینده‌ای برگزینیم که نگاه کلان داشته و شخصیت نمایندگی داشته باشد، شجاع بوده و توان نظارت و پیگیری مصوبات را داشته باشد، استقلال رأی داشته و تحت تأثیر جریانات داخل مجلس قرار نگیرد.
انتهای پیام/