چهارضلعی نماینده تراز

درسیاهکل/مهدی خورسند: برگزاری یازده دوره انتخابات مجلس شورای اسلامی، حاکمیت و جامعه را به درک صحیحی از شیوه انتخاب و رسیدن به گزینه مناسب و اصلح رسانده است. مردم در اقصی‌نقاط کشور در یک سه قطبی شامل «درک صحیح از شرایط موجود کشور»، «توانمندی و تراز بودن نمایندگان» و «نیازهای حوزه انتخابیه» همواره انتخاب‌های خود را راهی صندوق‌های رای کرده‌اند و البته عهد اخوتی نیز با انتخاب‌های خود نداشته و بنا به همان سه موردی که عرض شد، با تغییر اقتضائات روز، تغییرات گسترده‌ای را رقم زده‌اند.
در این یادداشت، بنا دارم به دومین قطب از سه قطب یاد شده بپردازم. به عقیده نگارنده، ویژگی‌های یک نماینده تراز، غیر از ویژگی‌های عمومی تعیین شده در قانون اساسی، باید قابلیت نمایندگی قشر بزرگی از مردم را داشته باشد. معتقدم نماینده تراز باید چهار ویژگی مهم داشته باشد. در ادامه با اشاره هر کدام از این چهار ویژگی توضیح مختصری درباره هرکدام از آنها خواهم داد.

۱- تخصص و توانمندی شخصی
مجلس شورای اسلامی به همه تخصص‌ها از لحاظ سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی نیاز دارد بنابراین، انتخاب فردی که همه این تخصص‌ها را داشته باشد تقریبا امری محال است اما مردم عزیز باید بدانند اگر فردی با یک رسته علمی، خود را نامزد انتخابات کرد حتما باید در آن علم و رسته علمی متخصص بوده و حرفی برای گفتن داشته باشد. شیوه سنجش اینکه فردی در رسته علمی و دانش کسب شده خود دارای تخصص است را باید از محتوای دانش تولید شده از سوی آن فرد و یا تاثیرگذاری وی در آن عرصه علمی جستجو کرد در غیر اینصورت، انتصاب القابی چون دکتر و مهندس برای نماینده تراز، شرط «کافی» برای نمایندگی نیست. از سوی دیگر، توان و قدرت بیان عقیده، نداشتن زبان الکن و بیان فصیح مطالبات مردمی از دیگر ویژگی‌های مهمی هست که یک نامزد انتخابات باید در دسته تخصص و توانمندی شخصی خود داشته باشد. نمایندگان در مجلس شورای اسلامی، زبان بلند مطالبات حوزه انتخابیه خود هستند بنابراین برگزیدن فردی که از چیدن چند کلمه و عبارت در کنار یکدیگر عاجز است، قطعا گزینه مناسبی نیست. مجلس شورای اسلامی، عرصه احقاق حق برای مردم است و اگر نماینده مردم نتواند با زبانی رسا این حق را فریاد بزند قطعا در اخذ آنهم عاجز است. حداقل مردم ما در این حوزه انتخابیه، درک صحیحی از این نقصان دارند!

۲- داشتن استراتژی و برنامه
دومین ویژگی که یک نماینده تراز باید داشته باشد، وجود یک استراتژی کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدت در قالب برنامه جامع، هدفمند و عام‌فهم برای حل مشکلات حوزه انتخابیه است. قطعا نماینده مجلس مجری نیست اما دو وظیفه اصلی نماینده مجلس شورای اسلامی یعنی قانونگذاری و نظارت بر اجرای قانون، اولا می‌تواند زمینه تصویب طرح‌های توسعه‌ای و عامل پیشرفت حوزه انتخابیه باشد و در ثانی می‌تواند زمینه پیگیری برای عملیاتی شدن آن مصوبه را برای حوزه انتخابیه خود فراهم کند. مردم عزیز ما نیز باید دقت داشته باشند که زین‌پس اجازه موج‌‎سواری به برخی از نامزدها نداده و از آن ها برنامه و دورنمای اقداماتشان در طول دوره خدمت را طلب کنند. نسبت خانوادگی و یا ارتباطات دوستانه، ملاک و معیار صحیحی برای حمایت از یک نامزد انتخاباتی نیست زیرا باید به این فکر کرد که سرنوشت توسعه و پیگیری مطالبات حوزه انتخابیه به مدت چهار سال در اختیار فردی قرار می‌گیرد که تنها ویژگی وی داشتن نسبت فامیلی و یا دوستی با ماست!

۳- داشتن تیم مشاور قوی
افرادی که در کنار نامزدهای انتخابات قرار می‌گیرند، بیانگر سطح دغدغه و نوع نگاه یک نامزد انتخاباتی به دوره خدمت خود است. وجود یک تیم فنی، اقتصادی، فرهنگی و دارای دغدغه پیشرفت و توسعه حوزه انتخابیه که البته برای عامه مردم سهل‌الوصول و قابل دسترس باشند نیز از دیگر ویژگی‌های یک نماینده تراز است.

۴- ساختارشناسی
برای اثبات یک گزاره، باید هم شرط لازم وجود داشته باشد و هم شرط کافی. به عقیده نگارنده، سه ویژگی فوق‌الذکر شروط لازم برای یک نماینده تراز بوده و هستند اما ساختارشناسی و داشتن ارتباطات ملی و بین‌المللی و اینکه یک نماینده تنها به تذکر شفاهی و کتبی اکتفا نکرده و برای اجرا شدن طرح‌هایی که بیش از ۱۰ َسال از مصوبه دولتی آن می‌گذرد به یک بیانیه اکتفا نکند، نیاز است که نماینده منتخب مردم ساختار مجلس شورای اسلامی، شیوه ارتباط‌گیری با وزارتخانه‌ها و مسیر عملیاتی شدن مصوبات و ردیف‌های بودجه را خیلی پیشتر از حضور در مجلس، بشناسد. مجلس محل آزمون و خطا نیست. بله، طبق قانون و با رعایت شرایط عمومی، بسیاری حق حضور در عرصه انتخابات را دارند و طبق قانون انتخابات پس از بررسی صلاحیت نامزدها، کاندیداهای معرفی شده از سوی ستاد انتخابات کشور امکان تبلیغ دارند و نظام اسلامی پس از احراز صلاحیت عمومی نامزدها، حق شناخت نماینده تراز را به مردم واگذار کرده است، اما یکی از متر و معیارهای اساسی شناخت نماینده تراز، همین ارتباطات ملی و ساختارشناسی حاکمیتی و حوزه و حیطه اختیارات سه قوه، نهادها و دستگاه‌ها متولی و البته اشراف کامل بر جایگاه نمایندگی مردم در مجلس شورای اسلامی است. متاسفانه عدم دقت در این مسئله شاید به برخی از حوزه‌های انتخابیه لطمات شدیدی وارد کرده که سبب انباشت انتظارات ناشی از وعده‌های غیرواقعی برخی از نامزدها و ناتوانی آنها در عمل به وعده‌ها بوده که ادامه این روند سبب آسیب به اعتماد عمومی می‌شود.
کوتاه سخن اینکه، علاوه بر وظایفی که برعهده نامزدها برای ایجاد یک فضای رقابت سالم و پرهیز از غلو و همچنین دادن وعده‌های غیرعملیاتی است، وظیفه‌ای برعهده عامه مردم و البته نخبگان جامعه است که با سنجه‌های دقیق به بررسی نامزدهای انتخابات مجلس شورای اسلامی بپردازند تا نامزد اصلح انتخاب گردد.
و من‌الله توفیق

انتهای پیام/