توقیف پول ایران در قطر واقعیت داشت؛ از تکذیب دولت رئیسی تا تایید رهبری

به گزارش پایگاه خبری درسیاهکل، توقیف پول‌های ایران در قطر با وجود تکذیب مسوولان دولت رئیسی، واقعیت دارد. این موضوع به دنبال انتشار خبر دیدار امیر قطر با رهبری مشخص شد.

رضا غبیشاوی در عصر ایران نوشت: مهمترین نکته دیدار امیرقطر با رهبری، اشاره آیت الله خامنه‌ای به توقیف پول‌های ایران در قطر و مطالبه آزادسازی آن بود.

سخنان آیت الله خامنه‌ای این گونه است: «ما کشور قطر را یک کشور دوست و برادر میدانیم اگرچه همچنان مسائل مبهم و حل نشده‌ای همچون بازگرداندن مطالبات ایران که از کره جنوبی به قطر منتقل شد، باقی است و هم اینکه میدانیم مانع اصلی عملی شدن توافقی که در این زمینه انجام شده بود، آمریکا است. ما اگر جای قطر بودیم، به فشارهای آمریکا اعتناء نمی‌کردیم و مطالبات طرف مقابل را بازمی‌گرداندیم و همچنان انتظار چنین اقدامی را از جانب قطر داریم».

با این سخنان رهبری، بعد از مدت‌ها ثابت شد پول‌های انتقالی ایران از کره جنوبی به قطر، در توقیف است و عامل توقیف آن هم آمریکاست. این در حالی است که سال گذشته و به دنبال انتشار خبرهایی از توقیف پول ایران در قطر، مقامات دولت رئیسی از جمله رئیس بانک مرکزی، سفیر ایران در قطر و دفتر نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد، این خبر را تکذیب کردند.

نکته جالب توجه اینکه رئیس بانک مرکزی و سفیر ایران در دوحه همچنان در سمت خود هستند.

مبلغ این پول ۶ میلیارد دلار است. در توافق میان ایران و امریکا در زمان دولت رئیسی و با میانجیگری قطر، ۶ میلیارد دلار پول توقیفی ایران در کره جنوبی آزاد و به بانک‌های قطری منتقل شد اما در مهر ۱۴۰۲ و بعد از حمله ۷ اکتبر حماس به اسرائیل، امریکا از قطر خواست دسترسی ایران به این پول را قطع کند. اتفاقی که با تکذیب مقامات وقت ایران روبه رو شد.

توافق ایران و امریکا در دولت رئیسی: مبادله زندانیان و انتقال پول ایران از کره به قطر

براساس توافق ایران و امریکا در دولت رئیسی در سال گذشته (۱۴۰۲) مبادله زندانیان ایران و امریکا انجام شد و دو کشور ۵ زندانی را آزاد کردند. در این توافق ۶ میلیارد دلار بلوکه شده ایران در بانک‌های کره جنوبی، آزاد و به بانک‌های قطر منتقل شد تا ایران بتواند آن را برای خریدهای غیرتحریمی و انسان دوستانه هزینه کند.

منظور از خریدهای غیرتحریمی شامل مواردی از جمله خرید مواد غذایی و تجهیزات پزشکی و درمانی است. خریدهای غیرتحریمی ایران از این ۶ میلیارد دلار در قطر باید با اجازه و نظارت دولت امریکا انجام شود.

این پول ایران در بانک‌های کره جنوبی به مدت چند سال به دلیل تحریم‌های امریکا توقیف شده بود.

پول ایران در ابتدا ۷ میلیارد دلار بود که در قالب پول ملی کره جنوبی (وون) در بانک‌های این کشور سپرده‌گذاری شده بود. انتقال چند مرحله‌ای این پول از واحد پولی کره جنوبی به دلار و از بانک‌های کره جنوبی به بانک‌های قطر با واسطه چند بانک دیگر، باعث شد حدود یک میلیارد دلار از آن کاهش در مسیر انتقال، کم شود.

توقیف در قطر به خواست امریکا

در مهر ۱۴۰۲ و تا چند روز بعد از گذشت حمله ۷ اکتبر / ۱۵ مهر حماس به اسرائیل، سه روزنامه امریکایی خبر دادند امریکا از قطر خواسته است دسترسی ایران به ۶ میلیارد دلار پول خود در بانک‌های قطری را متوقف کند.

سه روزنامه وال استریت ژورنال، نیویورک تایمز و واشنگت پست نوشته بودند امریکا و قطر توافق کرده‌اند دسترسی ایران به ۶ میلیارد دلار پول این کشور در بانک‌های قطری را به طور موقت قطع کنند. دفتر نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد در نیویورک در آن زمان این خبر را تکذیب کرده بود.

در مهر ۱۴۰۲ روزنامه نیویورک تایمز نوشت، «والی آدیمو» معاون وزیر خزانه داری امریکا به دموکرات‌های مجلس نمایندگان این کشور گفت ایران دیگر به این منابع مالی (۶ میلیارد دلار) دسترسی نخواهد داشت. روزنامه نیویورک تایمز توضیح داد این اقدام در بحبوحه انتقاد شدید، عمدتاً از سوی جمهوری‌خواهان امریکا، صورت می‌گیرد. منتقدان می‌گویند دولت بایدن به ایران اجازه دسترسی به مبلغ هنگفتی را داده است که منابع مالی دیگری را برای تهران آزاد می‌کند تا از حماس قبل از حمله به اسرائیل حمایت کند. منتقدان می‌گویند آزادسازی ۶ میلیارد دلار پول ایران باعث شد تهران بتواند از این پول از حمله حماس به اسرائیل حمایت کند.

بعد از حمله حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر / ۱۵ مهر گذشته، بارها شماری از اعضای کنگره امریکا این حمله را به آزادسازی این پول ایران مرتبط کرده بودند. برخی اعضای کنگره امریکا هم خواستار توقیف این پول شده بودند.

در آن زمان مقامات ایران این خبر را تکذیب کردند اما با سخنان اخیر رهبری، مشخص شد این خبر صحت داشت و تکذیب آن زمان مقامات وقت، نادرست بود.

چند ماه بعد از آن هم وزیر خارجه دولت بایدن (آنتونی بلینکن) در واکنش به انتقادات گفته بود تهران هنوز یک دلار از ۶ میلیارد دلار را خرج نکرده است.

در آذر ماه ۱۴۰۲ هم کنگره امریکا طرحی را برای توقیف پول‌های ایران در قطر تصویب کرد.

به نوشته رسانه‌های امریکایی، مجلس نمایندگان امریکا در پاسخ به حملات گروه فلسطینی حماس – متحد تهران – علیه اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳.۱۵ مهر، این طرح را تصویب کرد.

تکذیب مقامات ایران

مقامات ایران در آن زمان (۱۴۰۲) بارها توقیف پول ایران در قطر را تکذیب کردند.

محمدرضا فرزین رئیس بانک مرکزی در آذر ۱۴۰۲ در پاسخ به سوالی درباره بلوکه شدن شش میلیارد دلار از پول‌های ایران در قطر گفته بود: پول‌های ایران به هیچ عنوان مسدود نیست و وضعیت و روند ورود شش میلیارد دلار به کشور کاملا عادی است و در حال انجام اقدامات مربوطه هستیم.

سفیر ایران در قطر بعد از انتشار خبر توافق امریکا با قطر برای جلوگیری از دسترسی ایران به پول خود در بانک‌های قطر این خبر را تکذیب کرد. علی صالح آبادی سفیر ایران درقطر که همچنان در این سمت است در مصاحبه‌های با ایرنا در ۴ آذر ۱۴۰۲ گفت: «ادعای بلوکه شدن پول‌های آزاد شده ایران به هیچ‌وجه صحت ندارد».

ایرنا نوشت: سفیر جمهوری اسلامی ایران در قطر در واکنش به ادعای برخی مقامات آمریکایی در خصوص بلوکه شدن پول‌های آزاد شده ایران گفت: این ادعا به هیچ وجه صحت ندارد. آنچه ما به طور عملی شاهد هستیم این است که چنین اتفاقی نیافتاده است. این پول‌ها کاملا قابل دسترس است و فرایندهای بانکی کار در حال انجام است.

صالح‌آبادی گفته بود: «پول‌ها کاملا قابل دسترس است و فرایندهای بانکی کار در حال انجام است. ما در جریان جزئیات موضوعات مرتبط با این موضوع هستیم؛ ۶ بانک ایرانی با دو بانک قطری تعاملات خود را دارند و ما در جریان ریز این تحولات بانکی قرار داریم. اکنون فرایند بانکی به خوبی در حال طی شدن است».

در مهر ۱۴۰۲ دفتر نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد در نیویورک با رد ادعای روزنامه وال استریت ژورنال درباره تصمیم آمریکا و قطر برای بلوکه کردن ۶ میلیارد دلار پول آزاد شده ایران در قطر اعلام کرد: رویایی است که تعبیر نمی‌شود.

نمایندگی دائم ایران در سازمان ملل متحد روز پنجشنبه ۲۰ مهر ۱۴۰۲ به وقت محلی در واکنش به ادعای روزنامه آمریکایی وال استریت ژورنال در خصوص تصمیم ایالات متحده آمریکا و قطر برای بلوکه کردن ۶ میلیارد دلار پول آزاد شده ایران در قطر گفت: ما این موضوع رادر چارچوب سیاست داخلی آمریکا و دعواهای سیاسی گروه رقیب می‌دانیم و این گزارش را غیر معتبر و بدور از واقعیت تلقی می‌کنیم. این رویایی است که تعبیر نمی‌شود.

نمایندگی ایران در واکنش به این مطلب واشنگتن پست اضافه کرد: این خبر صحت ندارد و انتشار آن اعتبار واشنگتن پست را خدشه دار می‌کند. سناتورهای مورد بحث و دولت ایالات متحده همگی کاملا آگاه هستند که نمی‌توانند از توافق عقب نشینی کنند. این پول حقا متعلق به مردم ایران است که دولت جمهوری اسلامی ایران از آن برای تسهیل همه نیازهای ضروری و غیر تحریمی ایرانیان استفاده خواهد کرد.

انتهای خبر/