ورود خرافات در بیان واقعه کربلا و گزیده‌ای از فتاوای امام خامنه‌ای درباره عزاداری

به گزارش درسیاهکل در آستانه عاشورای حسینی، پایگاه خبری دیار آفتاب گزیده‌ای از فتاوای آیت‌الله العظمی خامنه‌ای درباره عزاداری سید و سالار شهیدان را منتشر میکند. متن این استفتائات به شرح زیر است.

۱- صدمه وارد کردن به بدن در حد کوبیدن سر به دیوار، چنگ زدن به صورت، به صورت زدن، سینه زنی تا حدی که سینه‌ها ولو جزئی آسیب ببیند و یا این که از بدن خون جاری شود چه حکمی دارد؟
ج: عزاداری به شیوه مرسوم و سنتی از اعظم قربات الی الله تعالی و موجب اجر و ثواب است لکن باید از هرگونه کاری که موجب وهن مذهب باشد پرهیز شود همچنین هر عملی که ضرر قابل توجهی برای انسان داشته باشد، حرام است.

۲- راه‌اندازی دسته‌‌های عزاداری در ساعات پایانی شب در خیابان‌ها و محله‌ها چه حکمی دارد؟
ج: به راه انداختن دسته‌های عزاداری برای سیدالشهدا و اصحاب ایشان علیهم‌السلام و شرکت در امثال این مراسم امر بسیار پسندیده و مطلوبی است و از بزرگترین اعمالی است که انسان را به خداوند نزدیک می‌کند، ولی باید از هر عملی که باعث اذیت دیگران می‌شود و یا فی نفسه از نظر شرعی حرام است، پرهیز گردد.

۳- حکم پخش صدای مراسم سینه‌زنی و نوحه‌خوانی و یا نوار آن از طریق بلندگوهای مساجد و حسینیه‌ها در شهرها و محله‌ها چیست؟
ج: واجب است برگزارکنندگان مراسم و عزاداران تا حد امکان از اذیت و ایجاد مزاحمت برای همسایگان بپرهیزند هر چند با کم کردن صدای بلندگو و تغییر جهت ان به طرف داخل باشد.

۴- آیا جایز است که سخنرانها و مداحان از عزاداران و مردم حاضر در مراسم عزاداری مطالبه کنند که مردم بلند و با صدا گریه کنند و یا هنگام دعا دستشان را بالا بیاورند. آیا بلندی و کوتاهی صدا تفاوتی در کیفیت ثواب عزاداری ایجاد می‌کند؟
ج: فی نفسه منعی ندارد.

۵- استفاده از ادوات موسیقی(محلی یا غیر آن) نظیر طبل، سنج، دمام و …برای عزاداری اباعبدالله(ع) در هیات‌هاچه حکمی دارد؟
ج: استفاده از آلات موسیقی،مناسب با عزاداری سالار شهیدان علیه‌السلام نیست و شایسته است، مراسم عزاداری، به همان صورت متعارفی که از قدیم متداول بوده، برگزار شود.البته، استفاده از طبل و سنج به نحو متعارف، اشکال ندارد.

۶- استفاده از مال مجهول المالک و یا مخلوط قطعی به حرام در هیات عزاداری جایز است؟
ج: جایز نیست.

۷- آیا می‌توان از باقی‌مانده پولی که از محرم سال گذشته برای هزینه ایام عزاداری بصورت عمومی از مردم گرفته شده است، در محرم امسال هزینه کرد؟
ج: مانعی ندارد

۸- حمل علم و کتل و پرچم‌های بزرگ چه وجهی دارند؟ بعضی علم‌ها به قدری بزرگ است که باید چندین نفر زیر آن قرار بگیرند. ضمن این که در برخی نواحی اعتقاداتی درباره این وسایل وجود دارد که موجب وهن اسلام و علی‌الخصوص شیعه می‌شود. آیا انجام این کارها جایز است؟
ج: استفاده از علم در عزاداری سید‌الشهدا علیه‌السلام فی نفسه اشکال ندارد ولی نباید جزء دین شمرده شود لکن حمل پرچم و کتل اشکال ندارد.

۹- عزاداری اعم از سینه‌زنی، جلسات روضه‌خوانی و راه‌اندازی دستجات برای عزاداری غیر از سیدالشهداء چه حکمی دارد؟
ج: فی نفسه منعی ندارد.

۱۰- حکم تصویربرداری و نورپردازی در هیات‌های مذهبی به نحوی که یادآور کنسرت‌های موسیقی غربی باشد چیست؟
ج: باید از انجام هر کاری که با شأن و جایگاه مجالس عزاداری اهل بیت علیهم‌السلام منافات دارد پرهیز شود.

۱۱- حکم برگزاری مراسم عقد و عروسی در ایام محرم و صفر و دیگر ایام عزاداری ائمه معصومین چه حکمی دارد؟
ج: مجرد انجام عقد در ایام عزاداری فی نفسه منعی ندارد ولی برگزاری مجالس جشن و انجام کارهایی که موجب هتک و بی‌حرمتی گردد، در خصوص ایام عزا جایز نبوده و حرام است

خرافات وارود شده در مراسمات محرم:
محرم از استثنایی ترین مناسبتهایی است که همه آحاد مردم، اعم از کسانی که اشتهار مثبت مذهبی داشته و یا ندارند و نیز اقلیتهای مذهبی در آنها شرکت کرده و تلاش دارند تا در حد امکان نقشی در برگزاری آن داشته باشند و دقیقاً به علت همین استقبال شایان توجه،زمینه های سوء استفاده از عقاید و علاقه های مردم از سوی عده ای نادان و یا مغرض تقویت شده و اهداف بلند آن در معرض تهدید معضلاتی بنام خرافه و تحریف قرار گرفته و حقیقت عاشورا در پرده ابهام محبوس می گردد!

۱-حمل علم های صلیبی بزرگ و کوچک که همراه با نصب تندیس های حیوانات وحشی و پرنده های غیر متعارف و سایر اضافات که توجیه و ارتباطی با مراسم عزاداری سید و سالار شهیدان ندارند و تاسفبارتر از همه اینکه این علم ها، علم های سنتی و اسلامی ما را کنار زده و رقابت حمل علم و چرخ زدن با علم به جاهایی کشیده شده که هر سال هزینه زیادی برای این حرکت زورآزمایانه صرف می شود!

 ۲-استفاده از تمثالهای ناچسب و غیر مستند و نقاشی چهره های شمشیر بدست معصومین(ع) که تداعی نوعی خشونت و یا بی ابهتی در اذهان بینندگان کرده، تا جائیکه قداست تصور گذشته از سیمای ایمانی آن بزرگواران در ذهنیت نسل امروز کاسته می شود!

۳-قمه زنی پیرمردها و جوانان و در مواردی هم اطفال(البته به شکل کاملاً محدود و معدود و در اختفاء) در بعضی از مناطق عمدتاً روستایی که موجبات وهن اسلام و توسعه توهم خشونت غیر معقول و بهانه ای برای سوءاستفاده مخالفان اسلام در رسانه های جهانی می گردد!

۴-استفاده از ابزار و آلات غیر متعارف موسیقی در دسته رویها که امکان ورود موسیقی پاپ و جاز را هم به مراسم عزاداری فراهم کرده و ضمن بهم زدن سطح استفاده معدود از بعضی از آن ابزار مثل سنج و طبل و فلوت،الان شاهد ابزار متنوع موسیقی در یک کنسرت نیز هستیم که مهمتر از آن،کثرت هر نمونه از آن ابزار در یک هیئت عزاداری و نیز پیشقراولی موزیسین ها در دسته رویهای خیابانی است که عملاً موجب غلظت توجه مردم به آنها و انحراف از توجه به نوحه ها و مصائب اهل بیت(ع) می شود!

۵-استفاده از شعرها و تعابیر غلط و غیر مستند در مداحی ها و مرثیه خوانی ها و ذکر مصائب غیر عقلی و غیر مستدل در مراسم و انحراف در چگونگی پردازش به نهضت امام حسین(ع) و توصیف چشم و ابرو و زور بازو و غیره بجای فلسفه نهضت و مختصات شخصیتی و شاخص های عملکردی که موجب سطحی نگری مخاطبان و اولویت شور انگیزیها بجای شعور پردازیها می گردد!

۶-ضعیف جلوه دادن امام حسین(ع) بجای تبلیغ مظلومیت و نیز منفعل جلوه دادن حضرت زینب(س) بجای تبیین قدرت مدیریت ایشان در بحران پس از شهادت برادر بزرگوارش از کربلا تا شام و ادامه آن و علاوه بر آن، حذف نقش امام سجاد(ع) پس از رهایی از بیماری بسیار کوتاه مدت در کربلا و اصرار بر القاء لقب بیمار برای ایشان و تحریف واقعیات تاریخی و کتمان تاثیر نقش آفرینی ایشان در کنار عمه بزرگوارش!

۷-استفاده های غیر متعارف از واژه های غلط انداز و شبهه افکن می و میخانه،ساغر و پیاله،عشق و عاشقی و عشقبازی و مستی و از خود بیخود شدن و غیره در بیان حالات وصال عرفانی و کمال ربانی امام حسین(ع) و نیز رابطه عاطفی – تکلیفی با حضرت زینب(س) و حضرت عباس(ع) ،که حقیقتاً غیر الزامی و موهن و توهم آفرین است!

۸-استفاده ناپسند برخی از مداحان از آهنگ ها و ملودی های ترانه های خوانندگان طاغوتی و غیر مجاز که افکار عمومی با آنها آشنا بوده و بلافاصله متن های اصلی را به ذهن آورده و با یادآوری آهنگین آنها، قداست شکنی از نهضت حسینی شکل گرفته و بجای تاثیر پذیری مثبت،تبعات ناخوشایندی خواهند داشت!

۱۰-نیمه برهنگی مردان در مراسم عزاداری و آسیب رساندن به بدن ناشی از زنجیرزنی ها و ناخن خراشیدن بر صورت و بدن و نیز حضور بد حجابها در پیرامون مراسم با هیچ مجوز و سندی در معارف دینی انطباق و سازگاری ندارد و بلکه بعضاً در ابعاد متعددی موجب وهن دین و بد آموزی برای نسل های جدید می شود!

اما نکته ای که باید در ذیل به آن اشاره کرد،لزوم احساس مسئولیت شدید هیئت امناها و نیروهای متعهد در تکایا و هیئت های عزاداری است که نباید بگذارند که بر خلاف فتاوی مراجع بزرگواری مثل رهبری معظم انقلاب و روشنگری بزرگان دین مثل استاد شهید مطهری و آیه الله جوادی آملی، این خرافات و تحریفات همچنان در مراسم عزاداری تجلی داشته و بر برداشت های غلط از این نهضت ناب اصرار ورزیده شود!
رسانه های ملی و محلی و رسانه های مکتوب، سازمان تبلیغات اسلامی و نیروهای انتظامی و غیره نیز باید با روشنگری های مستمر و اساسی،میدان داری کرده و به همراه نقش آفرینی های بیدارگرانه حوزویان و دانشگاهیان، باید زحمت اصلی این مبارزه را به دوش کشیده و تا انتها پیش رفته و حتی یک گام هم عقب ننشسته و در کنار این مبارزه،به ارائه راهکار و معرفی مصادیق درست کارها و اقدامات مبادرت ورزند و به تعبیر استاد شهید مطهری،باید بدانیم که عزای تحریفات بزرگتر از عزای حسینی است!