جستاری در باب ضرورت تعریف و تبیین هویت شهری

درسیاهکل/مجتبی یوسفی نژاد (کارشناس ارشد مدیریت اجرایی استراتژیک- مشاور مدیریت): هویت مجموعه صفات و مشخصاتی است که باعث تشخیص و تمییز یک شی، فرد و یا جامعه و … از اشیاء، افراد، جوامع و …. مشابه می گردد. این تشخیص و تمییز به معنای “تعیین کیفیت” مقوله مذکور نیز می باشد. با توجه به این تعریف؛ هویت شهری به بیان ساده به معنای وجه تشخیص و تمایز یک شهر از شهرهای دیگر است.
مولفه های متفاوت یک شهر اعم از مولفه های فرهنگی، اجتماعی، شهری و … شکل دهنده و تعریف کننده هویت یک شهر می باشند. نمادهای شهری، معماری و ظاهر شهری، فرهنگ شهرنشینی، برخورد و آداب معاشرت شهرنشینان، زیبایی و پاکیزگی شهر و … همگی در ارائه تصویر و هویت شهری موثر و دخیل هستند. به عبارت ساده تر، هویت شهری تصویری است که از یک شهر می توان ارائه داد.
همچنین هویت شهری باعث ایجاد تشخص در بین شهرنشینان، کاهش آسیب ها و معضلات فرهنگی و اجتماعی، ایجاد روحیه همبستگی و یکپارچگی در بین شهرنشینان از طریق ایجاد هویت واحد و تزریق روح امید و تلاش در بین ساکنان شهر می گردد.
در دنیای پیچیده و در حال تغییر امروز رقابت شهرها برای تصاحب تصویر بهتر در ذهن مخاطبان خود اعم از ساکنان، گردشگران، صاحبان سرمایه و سرمایه گذاران، صاحبان ایده و کارآفرینان، اهالی فرهنگ و هنر و … روز به روز شدت و قدرت بیشتری می یابد. این تصویر بهتر به معنای جذب منابع و درآمد بیشتر، ایجاد اهمیت و موقعیت بهتر سیاسی و اجتماعی، توسعه اشتغال، جذب گردشگر و به طور کلی ایجاد قدرت و توسعه شهر می گردد.
تعریف و تبیین هویت شهری به مثابه ابزاری مفید و ضروری در مدیریت شهرها و جوامع در دنیای امروزی قلمداد می شود به طوریکه یکی از وظایف جدی مدیران شهری در رویکرد اجتماعی به مدیریت شهر عبارت از تعریف، تبیین و تلاش در جهت رسیدن به هویت شهری یکپارچه، مستقل و دارای مزیت رقابتی است.
بنا بر آنچه گفته شد به نظر می رسد ضرورت دارد مدیران سیاهکل ضمن تلاش در جهت تعریف و تبیین هویت شهر متناسب با مولفه های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی مطلوب، تمامی برنامه ها و طرح های اجرایی خود را از اعم از خرد یا کلان در راستای شکل دهی به این هویت یکپارچه، مستقل و دارای مزیت رقابتی بازمهندسی و تعریف نمایند. در این راستا بایستی در صورت لزوم طرح های جامع و تفصیلی مشخصی را طراحی و اجرا نمود. بدیهی است این طراحی، بازمهندسی و اجرا بدون همیاری و همراهی همه مدیران اعم از مدیران شهری، ادارات و سازمانها، نهادها و ارگانها و همه مردم و شهرنشینان قابل اجرا نخواهد بود.